Oudere migranten vaak trots op wat zij in Nederland hebben bereikt

09-01-2020

13.45

Aula

Ageing in a migration context: Resilience in Turkish and Moroccan immigrants

S.S. Klokgieters

prof.dr. M. Huisman, prof.dr. T.G. van Tilburg, prof.dr. D.J.H. Deeg

Faculteit der Sociale Wetenschappen

Sociale wetenschappen

Promotie

Turkse en Marokkaanse ouderen met een migratieachtergrond hebben tijdens hun leven vaak te maken gehad met moeilijke omstandigheden zoals lichamelijk zware arbeid en taalbarrières. Deze groep ouderen in Nederland kampt dan ook met meer gezondheidsproblemen dan hun leeftijdsgenoten. Toch zijn veel van hen trots op het feit dat zij in staat zijn geweest een nieuw leven op te bouwen in Nederland. Met gegevens uit ouderenstudie LASA en op basis van interviews onderzocht promovendus Silvia Klokgieters hoe Turkse en Marokkaanse migranten met tegenslagen wisten om te gaan.

Klokgieters gebruikt de term ‘veerkracht’ om de diversiteit in uitkomsten op het gebied van de gezondheid en welbevinden bij oudere Turkse en Marokkaanse migrantenouderen in kaart brengen. Veerkracht omschrijft zij als ‘oud worden met een relatief goede fysieke en mentale gezondheid, ondanks de risico’s die migratie en veroudering met zich meebrengen’.

Gevoel voor humor
Silvia Klokgieters focust zich op zogenoemde ‘hulpbronnen’ die Turkse en Marokkaanse migranten hebben gebruikt om met tegenslagen rondom migratie- en veroudering om te gaan. Uit haar onderzoek blijkt dat Turkse en Marokkaanse migranten inderdaad veel moeilijke omstandigheden hebben gekend, maar dat zij zich niet allemaal laag op de maatschappelijke ladder plaatsen. Integendeel: veel migranten zijn trots op het feit dat zij in staat zijn geweest een nieuw leven op te bouwen in Nederland. Belangrijke hulpbronnen die hen daarbij hebben geholpen zijn: opleiding in het land van herkomst, omgaan met taalbarrières, twee inkomens, zingeving, sterke sociale netwerken, een transnationale levensstijl, financiële investeringen en gevoel voor humor. Klokgieters: “Zo vertelde een van de geïnterviewden dat hij een woordgrap maakte tegen een vrouw die zich beledigend opstelde. Op haar vraag: ‘Hoelang ben jij in Nederland?’ antwoordde hij expres: ‘1 meter 80’. Toen was het gesprek afgelopen.”
Klokgieters concludeert dat het voor de veerkracht van migranten belangrijk is om beschikking te hebben over een combinatie van deze hulpbronnen. Klokgieters: “Ik hoop dat dit onderzoek bijdraagt aan een completer beeld van veroudering bij ouderen met een migratieachtergrond.”

LASA en levensloopinterview
De resultaten van Klokgieters proefschrift zijn gebaseerd op gegevens uit de Longitudinal Aging Study Amsterdam (LASA). LASA is een langlopende studie (Amsterdam UMC en de Vrije Universiteit Amsterdam) naar ouder worden in Nederland. In 2013-2014 werden 476 Turkse en Marokkaanse migranten in de leeftijd 55-64 geïnterviewd. Hun gegevens werden vergeleken met die van 1.023 niet-gemigreerde Nederlandse 55-64-jarigen. Verder werd bij 23 LASA-deelnemers tussen de 60 en 69 jaar een levensloopinterview afgenomen in samenwerking met onderzoeksassistenten die het Turks of Marokkaans-Arabisch beheersten.

Meer informatie over het proefschrift